Akademi
Hayattan elini eteğini çekenlerin değil, doyasıya yaşayanların yeri
Üçüncü Yaş Akademisi, Yaşlı Sorunları Araştırma Derneği bünyesinde Prof. Dr. Velittin Kalınkara koordinatörlüğünde yürütülür.
Vizyon
Yaşlı bireylerin aktif, üretken ve bağımsız bir yaşam sürmesini desteklemek; üçüncü yaşı öğrenmenin sürdüğü bir dönem olarak görmek.
Misyon
60–74 yaş arasındaki bireylere nitelikli ve ücretsiz eğitim programları sunmak, sosyal katılımlarını güçlendirmek, kuşaklar arası bağı canlı tutmak.
Dünyada
Üçüncü yaş üniversiteleri nereden geliyor?
İlk üçüncü yaş üniversitesi 1973 yılında Fransa'da, Toulouse Üniversitesi bünyesinde kuruldu. Yaşlılara yönelik dil, din, tarih, felsefe, müzik, münazara, drama, sinema, sosyal bilimler ve sanat dersleri verildi. Bu model önce Avrupa'ya, sonra dünyanın pek çok ülkesine yayıldı. 1981'de Cambridge'de kurulan ve literatürde “İngiliz modeli” olarak anılan üniversite ikinci büyük damarı oluşturdu.
Üçüncü yaş eğitiminin evrensel kabul görmüş tek bir modeli yok. Fransa'daki özgün fikir şuydu: emeklilik yaşındaki çoğu insanın katkıda bulunacak bir şeyi vardır. Bu yüzden resmî eğitim bağlantıları olmadan, paylaşıma dayalı bir düzen kuruldu. Denizli'deki akademi de aynı anlayışla yürüyor: burada öğrenciler yalnız dinleyen değil, zaman zaman anlatan taraf.
Yalnız fiziksel değil, zihinsel etkinliğin de ileri yaşta yaşamı zenginleştirdiği ve uzattığı konusunda geniş bir uzlaşı var. Üçüncü yaş üniversiteleri öncelikle emekliler için kurulsa da birçoğu üyeliğini tam zamanlı çalışmayan herkese açıyor.
- 1973
Toulouse, Fransa
İlk üçüncü yaş üniversitesi kuruldu. Dil, felsefe, müzik, drama, sinema.
- 1981
Cambridge, İngiltere
Literatürde “İngiliz modeli” olarak anılan ikinci damar.
- 2019
Denizli
Aylık konferanslarla başlangıç: “Yerinde Yaşlanma”.
- 2023
Pamukkale Üniversitesi
Protokol imzalandı, 60 öğrenciyle düzenli eğitim başladı.
Elli yılda dört durak
Neyi amaçlıyoruz?
Öğrenmek, paylaşmak, topluma dönmek
- 01
Aktif kalmak
Programın amacı bireyin nörolojik, psikolojik, ruhsal ve fiziksel olarak etkin kalmasını sağlamak. Öğrenmenin kendisi bunun en güçlü aracı.
- 02
Kuşaklar arasındaki bağı güçlendirmek
Dersler üniversite yerleşkesinde, örgün eğitimin sürdüğü saatlerin ardından yapılıyor. Aynı koridorları paylaşmak iki kuşağı da birbirine yaklaştırıyor.
- 03
Bilgiyi topluma yaymak
Katılımcılar yaşamın hemen her alanından deneyim ve uzmanlık getiriyor. Bu birikim akademinin içinde kalmıyor; öğrenciler öğrendiklerini çevrelerine aktarıyor.
- 04
Gönüllülüğün önünü açmak
Akademi, katılımcıların sosyal sorumluluk bilinciyle sivil toplum kuruluşlarına destek olmasının da önünü açıyor. Kamusal meselelerde düşünmeye ve tartışmaya zamanı olan bir topluluk, kentin değerli bir kaynağı.
Tarihçe
Konferanstan üniversiteye
- 2019
İlk toplantı
Yaşlı Sorunları Araştırma Derneği bünyesinde, yerel yönetimlerin ve sivil toplum kuruluşlarının salonlarında aylık konferanslar başladı. 21 Aralık 2019'daki ilk toplantının konusu “Yerinde Yaşlanma” idi; ardından yaşlılık ve yalnızlık, yaşlılık ve fiziksel aktivite konuları izledi.
- 2020
Pandemi arası
Salgın nedeniyle konferanslara uzun süre ara verildi.
- 2022
Yeniden başlangıç
Normalleşmeyle birlikte konferanslar yeniden başladı; dernek yönetim kurulu düzenli eğitim-öğretime geçme kararı aldı.
- 2023
Protokol ve ilk sınıf
Haziran ayında Pamukkale Üniversitesi ile Yaşlı Sorunları Araştırma Derneği arasında bir sosyal sorumluluk protokolü imzalandı. 16 Ekim 2023'te Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nde 60-78 yaş arası 60 öğrenciyle (32 kadın, 28 erkek) eğitim başladı; öğrencilerin çoğunluğu lisans mezunuydu. İlk yıl güz yarıyılında 17, bahar yarıyılında 16 olmak üzere 33 eğitimci ders verdi.
- 2024
İkinci sınıf
Kontenjan 65 öğrenciye çıktı. Birinci yarıyıl öğrencileri haftada üç, üçüncü yarıyıl öğrencileri iki gün derse geldi. Sınıf mevcudu hiçbir derste 50 kişinin altına düşmedi.
- 2025
Akademinin çevresinde yeni yapılar
“Yaşlılık Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi” yönetmeliği Pamukkale Üniversitesi Senatosunca kabul edildi. Denizli Üçüncü Yaş Derneği kuruldu ve akademinin kayıtlı öğrencilerini üye olarak kabul etmeye başladı. 7 Kasım 2025'te Denizli Büyükşehir Belediyesi Kent Konseyi bünyesinde Yaşlı Meclisi kuruldu.
- 2026
İlk mezunlar
11 Mayıs 2026'da üç yıllık programı tamamlayan 53 öğrenci sertifikalarını aldı. Akademiye bugüne kadar kayıt olan öğrenci sayısı 250'yi, eğitim kadrosu 90'ı aştı.
Koordinatör
Prof. Dr. Velittin Kalınkara
Pamukkale Üniversitesi öğretim üyesi olan Kalınkara, gerontoloji alanında çalışır ve akademinin kurucusudur. Temel Gerontoloji: Yaşlılık Bilimi kitabının yazarıdır. Yaşlılık, ergonomi ve geronteknoloji alanındaki akademik yayınlarına buradan — Google Akademik yayın listesi, yeni sekmede açılır ulaşabilirsiniz.
Akademideki amacın öne çıkmak ya da eleştirmek olmadığını söyleyen Kalınkara, farklı sektörlerden ve farklı eğitim geçmişlerinden insanları bir araya getiren bu ortamı tek cümleyle tanımlıyor: “Amaç yaşamı paylaşmak.”
Yürütücü kuruluş
Yaşlı Sorunları Araştırma Derneği
Dernek, yaşlı bireylerin sorunlarını araştırmak, çözüm önerileri geliştirmek ve toplumsal farkındalık oluşturmak için kuruldu. Akademinin yürütücü (çatı) kuruluşu olarak eğitim programlarının organizasyonunu ve sürekliliğini sağlamaktadır. Program, Pamukkale Üniversitesi ile imzalanan protokol kapsamında yürütülür.
Ayrıntılı bilgi için dernek sitesi(yeni sekmede açılır)Teşekkür
“Yaşlanmak isteğe bağlıdır, yeter ki yarına planınız olsun.”
Akademi bugüne birçok kişi ve kurumun katkısıyla geldi. Süreci başlatan Yaşlı Sorunları Araştırma Derneği yönetimine ve üyelerine; sürece katkı koyan kurum ve kişilere teşekkür ederiz:
- Pamukkale Üniversitesi Yönetimi
- Denizli Büyükşehir Belediyesi
- Merkezefendi Belediyesi
- Nazilli Öğretmen Okulu mezunları
- Katkı sunan sivil toplum kuruluşları
- Tasarımcı arkadaşlarımız
- Gönüllü öğretim elemanlarımız
- Eğitime katılan tüm öğrencilerimiz